X sr. en X jr. / J. Colijn en de hoofdredacteur van RTV Oost

Conclusie van de Raad voor de Journalistiek
inzake de klacht van

X sr. en X jr.

tegen

Colijn en de hoofdredacteur van RTV Oost

De heren X (klagers) hebben op 19 september 2024 een klacht ingediend tegen de heer J. Colijn en de hoofdredacteur van RTV Oost (hierna gezamenlijk RTV Oost). Na verzoek van de secretaris is de klacht ingekort ingediend op 10 februari 2025. RTV Oost heeft op 12 maart 2025 gereageerd op de klacht. Bij de beoordeling van de klacht is verder correspondentie van partijen betrokken van 20 februari 2025, 12 maart 2025 en 2 oktober 2025.

De klacht is behandeld op de zitting van de Raad van 10 oktober 2025. Namens klagers is daar mr. R. Lagerwaard verschenen. Namens RTV Oost waren voornoemde Colijn en de heer P. Holtkamp, eindredacteur, aanwezig. Partijen hebben hun standpunten toegelicht aan de hand van een notitie.

DE FEITEN

Op 13 augustus 2024 is op de website van RTV Oost het artikel “Failliete makelaar Appie B. belooft erfgenamen terug te betalen, maar oogst woede met ‘chantagebrief’” verschenen van de hand van Colijn. Tussen de kop en de intro is een foto geplaatst waarop X senior te zien is met een zwart balkje voor zijn ogen. Het artikel begint als volgt:
“De omstreden failliete makelaar Appie B. (60) uit [woonplaats] heeft beloofd om geleend geld terug te betalen aan de erfgenamen van een overleden echtpaar, maar heeft daarmee veel kwaad bloed gezet. Reden zijnde ‘kleine lettertjes’ in de brief die Appie stuurde, waardoor ze bij ondertekening gedupeerd kunnen worden. Meerdere erfgenamen vinden dan ook dat het ‘spontane aanbod’ van Appie in de eerste plaats een poging is om hun de mond te snoeren en menen dat hier sprake is van regelrechte chantage.”
Verder bevat het artikel de volgende passage:
“Daar komt nog een ander juridisch aspect bij. B. mag dan nu wel de brief sturen onder de vlag van het failliete makelaarskantoor, intussen is het maar de vraag in hoeverre hij namens deze bv strikt juridisch gezien handelsbevoegd is. Want hoewel de curator ontdekte dat het feitelijk B. senior was die bij Makelaarskantoor [kantoornaam] feitelijk de touwtjes in handen had, stond de bv officieel op naam van diens zoon.”

Op 27 augustus 2024 heeft RTV Oost op haar website het artikel “Zoon van failliete makelaar Appie B. hangt claim van meer dan half miljoen boven het hoofd” gepubliceerd. Het artikel is geschreven door Colijn. Onder de kop is een foto geplaatst waarop X senior te zien is met een zwart balkje voor zijn ogen. Het artikel heeft als intro:
“Feitelijk was het de omstreden en voor fraude veroordeelde vastgoedhandelaar Appie B. die aan het roer stond van de failliete makelaardij [kantoornaam] in [plaatsnaam]. Maar omdat diens zoon op papier stond ingeschreven als eigenaar, komt de curator met zijn claim nu bij junior uit. Die is voor de rechter gedaagd en hangt een claim van meer dan 6,5 ton boven het hoofd.”
Het artikel bevat de volgende passage:
“De curator komt nu op basis van zijn onderzoek tot de conclusie dat B. junior wanbeleid heeft gevoerd, zo schrijft hij in zijn verslag. De makelaardij was volgens hem in feite een lege vennootschap die allerlei verplichtingen is aangegaan, zonder dat daar enige dekking tegenover stond. “De statutair bestuurder (junior, red) heeft dit laten gebeuren, zonder zichzelf actief met de vennootschap te bemoeien”, schrijft de curator.”
En de zin:
“Overigens deed de curator ook nog onderzoek naar een andere opvallende constructie.”
Het artikel besluit met:
“Overigens werd Appie B. eerder dit jaar in een omvangrijk FIOD-onderzoek veroordeeld wegens grootschalige fraude, waarbij hij volgens justitie een half miljoen heeft verduisterd. Doordat hij echter een deal sloot met justitie wist hij aan celstraf te ontkomen en kwam hij weg met een werkstraf van 270 uur. Tijdens het strafproces bekende B. de malversaties.”

Naar aanleiding van dit artikel heeft RTV Oost op dezelfde datum een Facebook bericht geplaatst met een link naar het artikel. Het bericht begint als volgt:
“ Van je vader moet je het maar hebben…
Appie B. draaide aan de knoppen van de failliete makelaardij [kantoornaam] in [plaatsnaam]. Maar omdat zijn zoon op papier stond ingeschreven als eigenaar, hangt hém nu een megaclaim boven het hoofd.”
Ook hierbij is een foto geplaatst waarop X senior te zien is met een zwart balkje voor zijn ogen.

DE STANDPUNTEN VAN PARTIJEN

Klagers stellen – samengevat – het volgende. Beide artikelen zijn onzorgvuldig, onjuist en diffamerend en maken onderdeel uit van een bredere campagne tegen klagers. Daarnaast is de berichtgeving sensatiebelust en nodeloos grievend. Bovendien heeft geen wederhoor plaatsgevonden. Klagers hebben nooit conceptstukken ontvangen of zijn anderszins benaderd voor eventuele nuancering of correcties. Als gevolg van deze wijze van berichtgeven zijn klagers onevenredig in hun reputatie en persoonlijke levenssfeer getroffen.
De berichtgeving is onjuist en tendentieus omdat de heer X senior steeds wordt aangeduid als “failliete makelaar” terwijl hij niet persoonlijk failliet is en zijn vroegere privé faillissement bovendien is opgeheven. Daarnaast wordt in de publicaties steeds gesuggereerd dat er sprake is van fraude, wanbeleid of “opvallende constructies”, zonder dat dit door bewijzen wordt onderbouwd. Er wordt eenzijdig de curator gevolgd wanneer RTV Oost als feit stelt dat de heer X sr. “feitelijk aan de touwtjes trok” binnen [kantoornaam] Makelaars B.V.  Verder blijkt uit de toonzetting en woordkeuze dat de berichtgeving sensatiebelust en nodeloos grievend is. Zo wordt in het Facebook bericht gesuggereerd dat de heer X senior zijn zoon onrecht aandoet. Ook wordt een crimineel beeld van klagers gecreëerd door zonder bewijsgrond herhaaldelijk termen als “failliete makelaar”, “chantagebrief” en “fraude” te gebruiken. Het plaatsen van foto’s met “balkjes” werkt dit beeld ook in de hand.

Ten slotte zijn beide publicaties eenzijdig en misleidend omdat ze tot stand zijn gekomen op basis van aantijgingen en negatieve invullingen door derden, zoals de curator, die een eigen belang heeft.  Klagers zijn voorafgaand aan deze publicaties niet benaderd voor wederhoor om hun visie op de zaken te geven. Gelet op de ernstige beschuldigingen had dit moeten gebeuren. Nu dit achterwege is gebleven zijn klagers feitelijk veroordeeld in de media.

RTV Oost stelt daar – eveneens samengevat – het volgende tegenover. De publicaties van 13 en 27 augustus 2024 zijn journalistiek zorgvuldig tot stand gekomen. Er is voldoende grondslag voor de feiten zoals die zijn weergegeven in beide artikelen. Zo is de kwalificatie “failliete makelaar” gebaseerd op de twee recente faillissementen die zijn vermeld in de openbare faillissementsverslagen. De overige feitelijk informatie die wordt vermeld in het artikel van 27 augustus 2024 is ook gebaseerd op de faillissementsverslagen. Deze informatie is aangevuld en in een bredere context geplaatst. Deze context betreft een korte samenvatting van de levensloop van de heer X (sr.) waarover op verschillende momenten bericht is in de media – niet alleen bij RTV Oost – inclusief een recente veroordeling voor belastingfraude.
Het Facebook-bericht is gemaakt door de social media redactie en niet door de journalist. Over smaak valt te twisten maar de toon van het bericht is in lijn met wat gebruikelijk is op de social media kanalen. Het betreft een verzuchting op basis van de feiten die valt onder de vrijheid van meningsuiting.
Het artikel van 13 augustus 2024 is tot stand gekomen op basis van meerdere aanvullende bronnen.
RTV Oost voert geen hetze tegen klagers. De reden dat de eerste publicatie is gevolgd door een reeks artikelen is dat het verhaal nog veel groter was dan aanvankelijk gedacht.
Het is niet waar dat niet om wederhoor zou zijn gevraagd. De heer X (sr.) is stelselmatig verzocht om weerwoord. Sterker nog, de heer X (sr.) heeft meerdere keren kenbaar gemaakt dat hij niet wil reageren op onze verzoeken tot wederhoor. Dit blijkt ook uit zijn e-mails.

 BEOORDELING VAN DE KLACHT

De klacht betreft in de kern dat de berichtgeving zowel onjuist als onnodig grievend is en dat ten onrechte geen wederhoor is toegepast. De Raad zal zich tot deze kern beperken.

De Raad stelt voorop dat de journalist en zijn redactie vrij zijn in de selectie van nieuws. Het is aan de journalist om te bepalen vanuit welke invalshoek(en) een onderwerp wordt belicht en in welke context het bericht wordt gebracht. Dat neemt niet weg dat de journalist het belang dat met een publicatie is gediend dient af te wegen tegen de belangen die eventueel door de publicatie worden geschaad.

Verder mogen beschuldigingen niet zonder deugdelijke grondslag worden gepubliceerd. Bovendien moet voldoende wederhoor worden toegepast bij degene die door gepubliceerde beschuldigingen duidelijk wordt gediskwalificeerd, om een eventueel onjuist en eenzijdig beeld te voorkomen. Hieronder wordt ook verstaan dat het gegeven wederhoor adequaat moet worden verwerkt.

RTV Oost heeft aannemelijk gemaakt dat voldoende grondslag bestaat om te berichten zoals is gedaan. Niet is gebleken dat de berichtgeving relevante feitelijke onjuistheden bevat. Voor zover klagers stellen dat RTV Oost andere punten had moeten belichten of dat de berichtgeving genuanceerder had moeten zijn, is van belang dat RTV Oost voldoende aannemelijk heeft gemaakt dat met name X senior op geen enkele manier commentaar wilde geven of mee wilde werken aan op handen zijnde berichtgeving. Dat X sr. deze keuze heeft gemaakt, kan RTV Oost niet worden tegengeworpen. In het verlengde hiervan treft het verwijt dat RTV Oost heeft nagelaten wederhoor toe te passen geen doel.

De artikelen zijn in voldoende mate gebaseerd op bronnen als openbare faillissements-verslagen en rechtbankuitspraken, waardoor de berichtgeving controleerbaar en inzichtelijk is. Bovendien is een duidelijk onderscheid gemaakt tussen feiten, beweringen en meningen. Er bestaat geen aanleiding voor de conclusie dat in de artikelen een zodanig vertekend beeld of onzorgvuldige weergave van de kwestie zijn gegeven, dat daarmee sprake is van onjuiste of onnodig grievende berichtgeving.

Het voorgaande leidt ertoe dat de klacht ongegrond is.

Relevante punten uit de Leidraad: A., B.3, C.
Relevante eerdere conclusies (onder meer): RvdJ 2024/14, RvdJ 2024/13 en RvdJ 2025/3

CONCLUSIE

De klacht is ongegrond.

Zo vastgesteld door de Raad op 25 november 2025 door mr. J.J. van Eck, voorzitter, S.A. Agterberg, M.S. Bosgra, M.J.P.H. Josten en dr. J. Luttikhold, leden, in tegenwoordigheid van mr. E. Hoefnagel, adjunct-secretaris.