Conclusies

NRC Handelsblad heeft in een reeks artikelen bericht over de rol van de heer K. Zuidhof (klager) als lobbyist bij de parlementaire besluitvorming ten aanzien van het toelaten van een geneesmiddel tot het verzekerde pakket. Daarbij is uitvoerig bericht over klachten die in dat verband tegen klager waren ingediend bij de Beroepsvereniging van Public Affairs en de aanstaande behandeling daarvan door de interne Klachtencommissie. Vanwege de door de krant gekozen insteek van haar berichtgeving – met een centrale rol voor klager – had het op haar weg gelegen om tevens aandacht te besteden aan de oordelen en nuanceringen van de Klachtencommissie. Doordat dit niet is gebeurd, is de berichtgeving niet evenwichtig. Dit leidt tot de conclusie dat de krant journalistiek onzorgvuldig heeft gehandeld. De Raad voor de Journalistiek doet de aanbeveling aan NRC Handelsblad deze conclusie ruimhartig te publiceren.

A. Klinkenberg en het Brabants Dagblad hebben in het artikel met de kop “Raad van State wil niks meer horen van Wob-duo uit [plaatsnaam]” de term ‘Wob-duo’ gebruikt ter aanduiding van de heer X (klager) en mevrouw Y, die betrokken was bij de procedures waarover is bericht. Met de term is de onjuiste indruk gewekt dat klager en Y hebben samengewerkt in hun Wob-procedures. De kop van het online-artikel is dan ook terecht gewijzigd in “Raad van State wil niks meer horen van [plaatsnaam] Wob’er Y”. Dat de term ‘Wob-duo’ niet ook in de tekst is aangepast, betekent niet dat daarmee onzorgvuldig is gehandeld. De Raad vindt het gebruik van deze term, alle omstandigheden in aanmerking genomen, niet onredelijk beschadigend voor klager. Klinkenberg en het Brabants Dagblad hebben journalistiek zorgvuldig gehandeld. De Raad heeft de klacht tegen P. Driessen niet inhoudelijk behandeld.

W. Heck, A. Kouwenhoven en NRC Handelsblad hebben in het artikel “Pro-Russische activisten proberen in Nederland de publieke opinie te bespelen” op journalistiek zorgvuldige wijze bericht over mevrouw O.A. Plotnikova (klaagster). Niet kan worden geconcludeerd dat het artikel relevante onjuistheden over klaagster bevat en er is geen sprake van zodanige grievende kwalificaties van klaagster, dat daarmee haar belangen onevenredig zouden zijn geschaad. Bovendien is klaagster gelegenheid tot wederhoor geboden, maar zij heeft van die gelegenheid geen gebruik gemaakt.
Klaagster heeft geen rechtstreeks belang bij haar klacht voor zover deze is gericht tegen berichtgeving over Die Einheit. De Raad heeft daarom de klacht op dit punt niet inhoudelijk behandeld.

V. van der Kooi en het Eindhovens Dagblad hebben in het artikel “Kiesraad: Niks mis met registratie Groenen” op journalistiek zorgvuldige wijze bericht over een bestuursrechtelijke procedure waarbij J.M. van Kessel (klager) is betrokken. De uitspraak van de Raad van State is op een journalistiek juiste wijze vertaald. Ook verder is niet gebleken dat een vertekend beeld of onzorgvuldige weergave van de kwestie is gegeven.

T. Meeus, J. Chorus en NRC Handelsblad hebben in de columns “Een minister framen als terroristenvriend” en “De klikspaan in onszelf” aandacht besteed aan (een persbericht van) Likoed Nederland (klaagster). In de columns komen geen kwalificaties of vergelijkingen voor die, gezien de aard van de publicaties en gelet op de inhoud van het persbericht van klaagster, journalistiek ontoelaatbaar zijn. Het toepassen van wederhoor was in dit geval niet geboden en NRC was niet gehouden om de ingezonden brief van klaagster te plaatsen. Op deze punten hebben Meeus, Chorus en NRC Handelsblad journalistiek zorgvuldig gehandeld. Wel meent de Raad dat de hoofdredacteur onzorgvuldig heeft gehandeld door niet te reageren op de klacht. De Raad doet de aanbeveling aan NRC Handelsblad om deze conclusie ruimhartig te publiceren.

J. Born en EenVandaag hebben in radio- en televisie-uitzendingen van het item “Politie duwt kritische agenten ziektewet in” bericht over de (mogelijk) ontoelaatbare handelwijze van de politie bij het beëindigen van arbeidsrelaties met agenten. In dat verband is ook aandacht besteed aan de rol van klager als mediator. Aangezien klager niet voor het grote publiek in de uitzendingen herkenbaar is, wordt hij – objectief bezien – niet gediskwalificeerd. Het was dan ook niet nodig om wederhoor bij hem toe te passen. Dat de uitzendingen vervolgens door handelingen van derden alsnog tot klager herleidbaar zijn geworden, kan Born en EenVandaag niet worden aangerekend. Ten slotte heeft EenVandaag de klacht op zorgvuldige wijze afgehandeld.

De Stentor heeft in het artikel “Politie met getrokken pistool: ‘Liggen nu!’” een citaat van een anonieme bron opgenomen, waarmee de onjuiste indruk is gewekt dat klager als verdachte bij de kwestie was betrokken. In een vervolgbericht heeft de krant ondubbelzinnig duidelijk gemaakt dat – en waarom – de eerste publicatie niet juist was. De redactie heeft de concepttekst van dit bericht vooraf aan klager voorgelegd, die daarmee akkoord is gegaan. Er bestaat dan ook geen aanleiding voor het oordeel dat de rechtzetting niet passend is geweest. De Stentor heeft journalistiek zorgvuldig gehandeld.

AD De Dordtenaar heeft met de publicatie van het artikel “’[beroep] op dodenlijst van drugscriminelen’” journalistiek onzorgvuldig gehandeld, door daarin een combinatie van persoonsgegevens van klager op te nemen die maken dat hij voor een brede kring herkenbaar is. Waar de berichtgeving meer is dan een zakelijke mededeling, maar de nieuwswaarde (met name) wordt bepaald door specifieke persoonlijke omstandigheden kan het van belang zijn om extra terughoudend te zijn met het publiceren van persoonlijke gegevens. De krant had kunnen en moeten volstaan met een beperktere aanduiding van klager, zonder dat dit afbreuk zou hebben gedaan aan de inhoud en nieuwswaarde ervan. Daarbij neemt de Raad in aanmerking dat het kennelijk voor de krant ook duidelijk was, dat dit voor klager een gevoelige kwestie betrof. De Raad voor de Journalistiek doet de aanbeveling aan AD De Dordtenaar deze conclusie ruimhartig te publiceren.

H. den Ridder, J. Lazaroms en H. van der Kaa (BN DeStem) hebben in het artikel “Fakkers, bestuurder met enkele affaires” onvolledig bericht over de rol van F. Fakkers (klager) in een benoemingsprocedure bij het Werkvoorzieningsschap West Noord-Brabant (WVS) en over zijn vertrek bij deze organisatie. Bezien in het licht van de kop boven het artikel is hierdoor de integriteit van klager onnodig aangetast en heeft BN DeStem op deze punten journalistiek onzorgvuldig gehandeld. Niet is gebleken dat het artikel verder relevante onjuistheden bevat. Voor zover klager bezwaar heeft gemaakt tegen andere passages, bestaat geen aanleiding voor de conclusie dat de krant ontoelaatbaar heeft gehandeld. De Raad voor de Journalistiek doet de aanbeveling aan BN DeStem om deze conclusie ruimhartig te publiceren.

A. Akkermans, R. Menkhorst en uitgeverij Querido Fosfor hebben journalistiek onzorgvuldig gehandeld door in het boek “Bibeb – Biechtmoeder van Nederland” een hoofdstuk ‘De Zoon’ op te nemen dat gaat over W.W.F. Schaper (klager), zonder dit vooraf aan hem ter inzage voor te leggen.
Verder was hun handelwijze zorgvuldig. Het is niet aannemelijk dat aan klager toezeggingen zijn gedaan over de wijze waarop de van hem verkregen informatie zou worden verwerkt en de rol die hij al dan niet in het boek zou spelen. Klager had er niet van uit mogen gaan dat hij geen rol zou spelen in het boek. Daarbij komt dat hij – met uitzondering van het hoofdstuk ‘De zoon’ – tijdig het conceptmanuscript heeft ontvangen met het verzoek om feitelijke onjuistheden te corrigeren. Dat klager hierop niet adequaat heeft gereageerd kan Akkermans, Menkhorst en Querido Fosfor niet worden tegengeworpen. De Raad voor de Journalistiek doet de aanbeveling aan uitgeverij Querido Fosfor om deze conclusie ruimhartig te publiceren.